![]()
Um okkur
Hundarnir
Saluki
Dobermann
Fréttir
Got
Myndir
Tenglar
Dobermann tegundin - Sagan
Tegundin
Dobermann hefur í gengum tíðina mætt miklum fordómum og haft illt orð á sér í hugum fólks þar sem hann var helsti lögregluhundur Þjóðverja. Hann var álitinn grimmur og árásargjarn og ræktaður til þess að vera varðhundur. Í dag er að mestu leiti búið að rækta þessa grimmd og árásargirni úr tegundinni og er þetta hinn ljúfasti heimilishundur. Dobermann er í þó eðli sínu vinnu og varðhundur sem þarf mikla hreyfingu en nýtur þess þó líka að vera í ró og næði með húsbónda sínum eða fjölskyldu. Hann er vökull, hugrakkur, húsbóndahollur og skynsamur. Þetta er alvörugefinn hundur sem tekur skyldur sínar alvarlega þó svo að stutt sé í leikinn. Dobermann er einnig góður sporahundur og hentar vel í hlýðiæfingar.
Heildarsvipur
Meðal stór, sterklega byggður, vöðvastæltur, rennilegur og glæsilegur, djarfur og vökull. Höfuðlagið er ílangt og beinabert. Kollur flatur, einnig kinnar, grunnt brúnavik og augun nokkurn vegin möndlulaga. Eyrun eru lafandi eða stífð(fer eftir reglum í hverju landi fyrir sig). Langur og fremur magur háls á að vera í hlutfalli við búk hundsins og bera höfuðið tignarlega. Búkurinn á að vera ferhyrntur með góða bringu. Herðarblaðið og efri hlutinn af framlöppum mynda 90 gráðu horn. Lengd frá herðakambi að olboga á að vera helmingurinn af lengd herðakambs frá jörðu. Lappirnar eru beinar og samsíða, nokkuð vel vöðvastæltar. Loppur eiga að vera vel kúptar og snúa beint fram. Stutt bak með beina topplínu hallar örlítið niður á við frá herðarkami að lend. Brjóstkassinn er djúpur og maginn kemur vel upp. Afturhlutinn er vöðvastæltur, mjaðmabeinið myndar 30 gráðu horn við hrygginn. Göngulagið er létt og fjaðurmagnað. Hreyfing á að vera frjálsleg og kröftug, þar sem framhlutinn hefur gott framgrip og afturhlutinn með kraftmikla spyrnu. Feldur á að vera snöggur, sléttur og liggja þétt upp við húð.Skapgerð
Dobermann á að hafa sterkan karakter og sýna hugrekki og staðfestu en er samt ekki árásargirni né grimmd. Þeir eru líflegir og gáfaðir, sýna mikla tryggð og hlýði gagnvart fjölskyldunni. Þó svo að Dobermann séu ástúðlegir hundar og hafi mikla þörf fyrir fjölskylduna þá eru þeir líka oft á tíðum mjög sjálfstæðir. Góðir með börnum, en eins og með öll dýr verður að kenna börnum að bera virðingu fyrir þeim. Dobermann er í eðli sínu varðhundur og verndar heimilið af fremsta megni. Dobermann vill helst fylgja eiganda sínum hvert fótmál, innandyra sem utandyra og fylgist grant með öllu sem hann gerir. Þeir þurfta mikla athygli og njóta þess að leika sér eða hafa samskipti við fjölskylduna. Umhverfisþjálfun er mjög mikilvægur þáttur í þroska og mótun hvolpa svo þeir verði ekki taugaveiklaðir og hræddir þegar þeir komast á fullorðinsár. Líkt og með aðrar tegundir, geta Dobermann á unglingsárunum verið þrjóskir og þverir en það líður hjá.
Litur
Einungis eru leyfilegir tveir litir svartur og brúnn þó svo að fimm litaafbrigði finnist(blár, fawn og hvítur). Hvort sem að hundurinn er svartur eða brúnn á hann að vera með vel skilgreinum rauðbrúnum flekkjum fyrir ofan bæði augu, á trýni, kinnum, hálsi, bringu, leggjum, þófum og fyrir neðan skottið.Hæð og þyngd
Rakkar: 68-73 cm að herðakambi, miðlungs hundar æskilegastir. Þyngd:40-45 kg.
Tikur: 63-68 cm að herðakambi, miðlungs tíkur æskilegastar. Þyngd: 32-35 kg.Umhirða
Eitt að því besta við þessa tegund er hversu litla feldhirðu þeir þurfa, það telst nóg að burta hundinn u.þ.b. 2 í viku til að halda feldinum í góðu ástandi. Kambur úr gúmí hentar best til að fjarlægja laus hár. Þeir fara úr hárum árstíðarbundið og þar sem að hárin eru mjög snögg er auðvelt að sópa þeim saman eða ryksuga. Klippa þarf neglurnar á 2-3 vikna fresti.
Hreyfing
Fullorðinn Dobermann er orkumikill hundur sem þarf töluverða hreyfingu(30mín-1klst) á dag, annars getur hann orðið eirðarlaus og órólegur. Varast ber þó að hreyfa hvolpa undir eins árs aldri of mikið og reyna að koma í veg fyrir óþarfa hopp, til að hlífa mjöðmum og beinum.
Þjálfun
Þar sem Dobermann er talinn mjög gáfaður að eðlisfari eiga þeir auðvelt með að læra, en tegundin er mjög ákveðinn og dómerandi og því ekki á færi allra að ala þessa hunda. Þetta eru yfirleitt ekki heppilegir hundar fyrir byrjendur, en ef að rétt er farið með þjálfun geta þetta verið mjög hlýðnir hundar og hafa mikla löngun til að geðjast eigandanum. Þetta er mjög viðkvæm tegund og því má ekki refsa eða skamma þá of mikið og best er að nota mat eða leikfang sem verðlaun.F.C.I staðlar fyrir Dobermann á ensku.
Sagan
Dobermann eins og við þekkjum tegundina í dag er mjög ung tegund í samanburði við margar aðrar. Það eru einnig fáar tegundir af hundum sem hafa fengið nafn eftir ræktanda sínum, Mr. Friedrich Louis Dobermann(1834-1894). Tegundin fékk samt sem áður ekki nafnið fyrr en fimm árum eftir að Mr. Dobermann lést. Það var annar maður að nafni Mr. Otto Göller sem er álitinn aðal uppruna-og stuðningsmaður að tegundinni. Hann stofnaði Dobermann klúbbinn Dobermann Pinscher Club Apolda, árið 1899; sem seinna varð National Dobermann Pinscher Club of Germany.
Því miður eru fáar skráðar heimildir til um Louis Dobermann og kynblöndun Dobermannsins. Blöndunin er leyndarmál sem fór með honum í gröfina. Þó svo að töluvert hafi verið skrifað um hann er fátt eitt byggt á staðreyndum og flest skáldskapur. Louis Dobermann var sannkallaður landsbyggðarmaður sem hafði sérstaklega mikinn áhuga á hundum, þá sér í lagi ræktun. Hann var fæddur 2. janúar 1834 í litlu þorpi að nafni Apolda, sem er staðsett í Mið-Þýskalandi. Eitt aðal áhugamál Þjóðverja á þessum tíma voru hundar og hundaræktun og Louis Dobermann var án efa eitt af leiðarljósum þeirra. Louis Dobermann hafði reynslu af mörgun atvinnum, meðal annars sem slátrari, hann sá um hundabyrgi sveitarfélagsins og var einnig næturvörður og skattinnheimtumaður sem bar oft ansi miklar fjárhæðir á sér. Mörg þessara starfa voru mjög vel til þess fallin að rækta hunda. Sem slátrari gat hann fengið ódýrt fæði fyrir hundana sína og sem hundaeftirlitsmaður gat hann líklega fenigð þau hundkyn sem hann taldi heppileg fyrir hans ræktunarmarkmið. Þar sem hann var skattinnheimtumaður hafði hann mikla þörf fyrir góðan fylgdarhund eða varðhund sem bjó yfir hugrekki og miklu varnareðli.
Fyrstu tíkurnar sem Louis Dobermann notaði til ræktunar voru kallaðar Bissart og Schnuppe. Schnuppe var einnig fyrsti Dobermann hundurinn sem skráður var í þýska Dobermann klúbbinn, þegar hann var stofanður. Þessi tík hafði nú ekki margt sameiginlegt með nútíma Dobermann hundum, hvorki útlit né skapgerð.
Í þó nokkur ár var ómögulegt fyrir Louis Dobermann að rækta hunda sjálfur þar sem hann átti heima í lítilli íbúð. Það var ekki fyrr en 1880 að hann flutti í stærra húsnæði og þá hóf hann að rækta að ráði. Í bænum þar sem hann átti heima ríkti mikil hundamenning og frá 1963 voru haldnir hundamarkaðir með ársmillibili. Tilgangur þessa hundamarkaðar var ekki bara að kaupa og selja hunda heldur einnig til að kynna ræktendur. Allar tegundir hunda, stórar sem smáar komu þarna saman og var skipt upp í flokka. Þessi markaður var svo vinsæll að yfirleitt voru fyrir 100 hundar sýndir. Louis Dobermann var þarna fastagestur, því á þessum markaði gat hann kynnt sér þær hundategundir sem í boði voru og skoðað og ákveðið þá hunda sem voru með það útlit og skap sem hann sóttist eftir.
Til mikillar lukku átti Louis Dobermann vini sem voru sérlega áhugasamir um hundaræktun, þeir hjálpuðu og veittu honum samstarf. Einn þeirra, Mr. Rebel var líka næturvörður og var í samstarfi með örðum manni, Mr. Stegmann sem átti frekar stóra, sterka og nytsama hunda sem hann notaði sem hjarðhunda fyrir nautgripina sína. Hann þurfti að fara í tíðar heimsónir til Swiss, þar sem hann keypti nýja nautgripi. Á þessum ferðalögum sínum þurfti hann að ferðast um litla þrönga stígi sem voru hættulegir sökum ræningja. Til að tryggja að peningarnir hans væru öruggir vandi Mr. Stegmann sig á að binda peningana í ólina á hundunum sínum því að ræningarnir voru ólíklegri til að ráðast á hundana heldur en hann sjálfan. Eftir nokkra ára skeið urðu þessir menn og grimmu varðhundarnir þekktir. Louis Dobermann var leiðtoginn í hópnum og aðal ræktandinn. Eftirspurn eftir þessum hundum var mikil og þeir seldust eins og "heitar lummur".
Í lok nítjandu aldar, einhverjum árum eftir lát Louis Dobermann og vina hans, voru fleiri og fleiri aðilar sem sýndu þessari tegund áhuga. Mr. Otto Göller einnig frá Apolda, var þar fremstur í flokki og átti mestan þátt í að skapa nútíma Dobermann. Hann hóf að endurbæta þessa áður mótuðu tegund. Otto Göller var fljótur að átta sig á kostum tegundarinnar og ókostum og komst að því að til að nýta betur góðu kostina varð að rækta ókostina úr stofninum. Hann áttaði sig á því hversu skynsamir og vökulir hundarnir voru, sem nýttist þeim sem afbragðs varðhundur, en honum þótti hundarnir of grimmir og árásargjarnir. Hann byrjaði því að bæta ljúfari hundum í ræktunarstofninn en hélt samt varðhundaeðlinu eftir í tegundinni.
Það var einnig Otto Göller sem bætti Pincher nafninu við tegundina, en í dag heitir tegundin Dobermann Pincher. Árið 1889 stofnaði Göller fyrsta Dobermann klúbbinn í Þýskaland, hann var einnig fyrstur manna til að skrá niður einhverskonar staðla fyrir tegundina eða árið 1899. Fyrsta sýningin átti sér svo stað það sama ár eða 1899 og dómarinn var Mr. Ullrich. Tófl hundar voru skráðir til leiks og sá sem vann var Graf Belling von Groenland úr ræktun Otto Göller sem bar nafnið Thüringen. Einn af þekktustu hundunum frá hans ræktun er Hellegraf Von Thüringen, fæddur 1904. Annar Dobermann ræktandi sem var með frá upphafi er Goswin Tischler eigandi ræktunarinnar Von Grönland. Hans blóðlínur og ræktunardýr má finna hvar sem er í heiminum.
Á þessum tíma var útlit Rottweiler og Dobermann hunda mjög líkt og oft á tíðum var erfitt að greina á milli góðs Dobermanns og lélegs Rottweilers og öfugt, nema á eyrnarstífingunum. Fyrir neðan eru tveir fyrstu ættbókafærðu Dobermann hundarnir, Graf Belling Von Grönland & Gerhilde Von Thüringen, fæddir 1898 og eigandinn var Otto Göller.
Nákvæm genasamsetning Dobermanns er ekki þekkt en Otto Göller var sannfærður um að German Shepherd, Shorthaired Gun Dog, Great Dane, og German Pinscher væru þær tegundir sem skiptu mestu máli í uppruna og mótun Dobermanns tegundarinnar. Enn aðrir ræktendur og sérfræðingar vildu svo bæta við Butcher's Dog, Sheep Dog, Rottweiler, Weimaraner, Beauceron, Manchester Terrier og Greyhound.Geta má þess að þýski Dobermann klúbburinn rannsakaði uppruna Dobermanns árið 1933 og reyndi að leysa leyndardóminn á bak við tegundina. Margir gamlir ræktendur voru teknir í viðtal t.d. Goswin Tischler(Von Grönland ræktunin) sem hafði þekkt Louis Dobermann persónulega og einnig yngsti sonur Louis Dobermann, Robert Dobermann. Þær niðurstöður fengust að German Pincher hafði verið undirstaða og aðaltegundin í grunni og sögu Dobermanns en nákvæm samsetningin verður óráðin.
Það var síðan árið 1957 í Þýskalandi þegar ZTP-skapgerðarmat var kynnt til sögunnar að skapgerð Dobermanns tók miklum framförum. Það fól í sér að athuga allar hunda sem átti að nota til ræktunnar, leita eftir óöryggi, feimni og árásargirni í hundunum og reyna að útiloka þessa hunda frá ræktun. Skapgerð tegundarinnar hefur síðan þá tekið miklum framförum og í dag er að mestu búið að útrýma þessari gríðarlegu grimmd og árásargirni sem einkenndi frá upphafi Dobermann tegundina.
Eyrún Steinsson
Réttarholtsvegur 87, 108 Reykjavík, Iceland
Tel: (+354)824-5947
eyrunst@hotmail.com© Copyright Puppyeyes - All rights reserved. Webdesign by Eyrún